Trong bối cảnh nền kinh tế số toàn cầu đang chuyển mình mạnh mẽ, mối quan hệ hợp tác công nghệ giữa Nhật Bản và Việt Nam không còn dừng lại ở những bản hợp đồng gia công thuần túy. Năm 2026 đánh dấu một cột mốc quan trọng: Sự chuyển dịch từ mô hình IT Outsourcing truyền thống sang Co-creation (Đồng sáng tạo).

Từ Japan ICT Day 2026 đến bài toán nhân lực IT tại Nhật Bản

Japan ICT Day 2026 (04–05/02/2026 tại Hà Nội) được xem như một “điểm vọng” quan trọng để đọc xu hướng hợp tác công nghệ Việt – Nhật trong giai đoạn mới: từ mô hình “ủy thác/gia công” sang mô hình “đồng sáng tạo” (co-creation).  Một khi xu hướng này đã trở thành ngôn ngữ chung trong các diễn đàn kết nối doanh nghiệp, nó sẽ nhanh chóng chuyển hóa thành tiêu chí lựa chọn đối tác trong các deal thực tế.

Japan ICT Day là sự kiện thường niên (được giới thiệu là tổ chức từ năm 2007) với mục tiêu cập nhật xu hướng và kết nối hợp tác công nghệ giữa doanh nghiệp Việt Nam và Nhật Bản.  Ở kỳ 2026, nội dung thảo luận và kết nối xoay quanh các chủ đề AI & chuyển đổi số, sản xuất xanh, thông minh và phát triển nguồn nhân lực Việt – Nhật.

Đồng Yên biến động cùng với mức lương nhân sự IT tại Việt Nam tăng trưởng ổn định đã thu hẹp khoảng cách về chi phí. Doanh nghiệp Nhật giờ đây không chỉ tìm nơi có giá thấp, họ tìm nơi có giá trị gia tăng cao.

Tuy nhiên, điểm “nóng” nhất mà nhiều báo cáo và bài phát biểu thường xuyên nhắc đến là áp lực nhân lực số tại Nhật. Các tài liệu của METI (Bộ Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản) về dự báo cung cầu nhân lực IT cho thấy mức thiếu hụt có thể lên tới xấp xỉ 790.000 người vào năm 2030, và đây là con số thường được truyền thông làm tròn thành “khoảng 800.000”.

*Tài liệu cho METI cung cấp có thể xem tại đây: https://www.meti.go.jp/shingikai/economy/daiyoji_sangyo_skill/pdf/001_s02_00.pdf 

Điều quan trọng là: dự báo này mang tính kịch bản, phụ thuộc giả định về tăng trưởng thị trường và năng suất lao động; tuy nhiên, dù ở kịch bản nào, thông điệp vẫn nhất quán: thiếu hụt nhân lực số là một rào cản cấu trúc, buộc doanh nghiệp Nhật phải tìm kiếm nguồn lực và năng lực từ bên ngoài, đồng thời thay đổi cách họ hợp tác với vendor/đối tác công nghệ.

Vì vậy, “nhu cầu đi thuê” ở Nhật không chỉ là thuê thêm người viết code. Đây là nhu cầu có một đối tác cùng gánh bài toán chuyển đổi, hiện đại hóa, và tạo giá trị kinh doanh mới trong bối cảnh rủi ro legacy, rủi ro an ninh, và áp lực bền vững đều tăng.

Tóm tắt lại, thực trạng thị trường IT Nhật Bản 2026 nằm ở việc khi mô hình cũ chạm giới hạn:

• Sự khan hiếm nhân lực trầm trọng
• Biến động kinh tế và chi phí
• Áp lực Chuyển đổi Xanh (GX)

Đọc thêm về khái niệm “Digital Cliff” – “Vách đá số” và hệ thống legacy trong bài viết: https://dtsvn.com/vach-da-ky-thuat-so-nhat-thach-thuc-chuyen-doi-so-trong-nam-2026/

Từ góc nhìn thị trường, khi bài toán chuyển đổi được định nghĩa như một bài toán “đổi mới mô hình vận hành và tạo năng lực cạnh tranh” (không chỉ là “xây hệ thống”), doanh nghiệp Nhật sẽ tự nhiên chuyển tiêu chí chọn đối tác từ “giá rẻ” sang “cùng tạo giá trị”, tức co-creation.

Co-creation (Đồng sáng tạo): Chìa khóa sinh tồn trong kỷ nguyên mới

Cũng tại sự kiện Japan ICT Day 2026, thông điệp “dịch chuyển từ đối tác ủy thác sang đối tác đồng sáng tạo” được nhấn mạnh rõ: hợp tác mới không chỉ dừng ở nhận việc theo yêu cầu, mà mở sang các mô hình như phát triển sản phẩm công nghệ mới, đầu tư R&D chung, đổi mới sáng tạo mở, và trao đổi nhân lực trình độ cao.
Góc nhìn này cũng được phản ánh qua các bài viết truyền thông trong cùng thời điểm, nhấn mạnh sự trưởng thành của doanh nghiệp công nghệ Việt khi tham gia sâu hơn vào các bài toán DX của Nhật.

Co-creation Partner khác gì với “thuê ngoài” truyền thống

Ở cấp độ “cách làm”, Co-creation Partner thường khác outsourcing truyền thống ở ba điểm:

• Một là, dịch chuyển từ “deliverable” sang “outcome”: Thay vì giao kèo theo danh sách tính năng, hợp tác tập trung vào kết quả: rút ngắn thời gian đưa sản phẩm ra thị trường, giảm các khoản nợ kỹ thuật (technical debt), tăng khả năng ra quyết định dựa trên dữ liệu, nâng độ ổn định và an toàn hệ thống. Bởi lẽ, nếu không thay đổi cách làm, dự án dễ trở thành “chi phí chìm” kéo dài.
• Hai là, tham gia sớm vào giai đoạn nghiên cứu và thiết kế giải pháp: Co-creation nghĩa là đối tác được tham gia cùng nghiên cứu bài toán, đồng thiết kế kiến trúc, cùng chuẩn hóa dữ liệu, đồng xây nền tảng để mở đường cho AI và tự động hóa. Đây là khía cạnh mà cách làm gia công chỉ thực hiện theo yêu cầu thường khó có điều kiện tham gia hoặc đóng góp.
• Ba là, đầu tư quan hệ dài hạn: Nhật Bản có xu hướng ưu tiên sự ổn định, kỷ luật chất lượng và quan hệ lâu dài. Khi thiếu hụt nhân lực số là bài toán nhiều năm, hợp tác “dài hơi” (bao gồm: đào tạo, chuyển giao, vận hành chung, DevSecOps/FinOps) trở nên hợp lý hơn “thuê theo dự án” ngắn hạn.

Từ “thuê ngoài” sang “đồng sáng tạo” trong kỷ nguyên AI, bán dẫn và Green IT

Nếu “co-creation” là mô hình hợp tác, thì AI, bán dẫn và Green IT đang trở thành bộ ba chủ đề khiến nhu cầu của khách Nhật thay đổi cả về độ sâu lẫn phạm vi.

Với AI, thị trường Nhật không còn chỉ hỏi “có làm AI không?”, mà hỏi “AI giúp đổi vận hành thế nào?” và “có dùng AI an toàn không?”. Ở cấp chính sách, METI đã đề cập việc cập nhật tiêu chuẩn kỹ năng số và đưa nội dung/khóa học về generative AI vào cổng Manabi-DX, đồng thời đưa generative AI vào chương trình phát triển nhân lực số Manabi DX Quest để hỗ trợ người học trong phân tích và đề xuất giải pháp DX (Nguồn trích dẫn từ báo cáo: “Approaches to Human Resources and Skills Required for DX Promotion in the Age of Generative AI (2024)” – METI)

Điều đó có nghĩa là AI đang dần trở thành một năng lực phổ biến của đội ngũ DX trong quá trình chuyển đổi số, thay vì chỉ được thử nghiệm rời rạc trong một vài dự án riêng lẻ.

Với bán dẫn, Nhật đang thúc đẩy tái thiết năng lực chuỗi cung ứng và công nghệ bán dẫn thế hệ mới bằng cả chính sách lẫn đầu tư quy mô lớn. Theo chiến lược phục hồi ngành bán dẫn của METI, dự án Rapidus được đặt trong khuôn khổ chương trình phát triển công nghệ bán dẫn thế hệ tiếp theo “Beyond 2nm”, với sự tham gia của các trung tâm nghiên cứu và đối tác quốc tế như IBM và imec. Tài liệu cũng nêu rõ các chương trình hỗ trợ theo từng năm, bao gồm việc hợp tác với các tổ chức công nghệ quốc tế và triển khai các chương trình nghiên cứu cốt lõi. Đồng thời, Nhật Bản dự kiến các mức hỗ trợ tài chính tối đa theo từng giai đoạn nhằm thúc đẩy hoạt động nghiên cứu, phát triển và xây dựng dây chuyền sản xuất thử nghiệm.

Song song với đó, nhiều nguồn tin quốc tế cho biết Nhật Bản đã phê duyệt các gói hỗ trợ lớn cho Rapidus, đồng thời hỗ trợ các tập đoàn sản xuất bán dẫn mở rộng hoạt động tại Nhật. Điều này cho thấy chính phủ Nhật đang đặt ưu tiên rất cao vào việc bảo đảm an toàn chuỗi cung ứng và nâng cao năng lực sản xuất chip trong nước.

Đối với các doanh nghiệp phần mềm, lĩnh vực bán dẫn không chỉ dừng lại ở việc xây dựng nhà máy sản xuất chip. Sự phát triển của ngành này còn kéo theo nhu cầu lớn về phần mềm điều khiển thiết bị, IoT, các giải pháp sản xuất thông minh, quản lý và phân tích dữ liệu công nghiệp. Đặc biệt, đây cũng là nền tảng quan trọng cho những lĩnh vực đang phát triển mạnh tại Nhật như trí tuệ nhân tạo, robot công nghiệp và phương tiện thông minh.

Với Green IT, câu chuyện không chỉ là “tiết kiệm điện”, mà là thiết kế – vận hành hệ thống công nghệ thông tin theo hướng giảm tác động môi trường, tối ưu năng lượng, và gắn với trách nhiệm xã hội doanh nghiệp.

Một nghiên cứu học thuật về Green IT ở Nhật ghi nhận: Green IT trước hết được hiểu như nỗ lực giảm phát thải carbon thông qua tiết kiệm năng lượng; sau 2011, khái niệm này còn dịch chuyển để đáp ứng bài toán thiếu điện, năng lượng và thông minh hóa.

Ở góc độ tiêu chuẩn và quản trị, yêu cầu bền vững thường được “kéo vào” điều khoản lựa chọn vendor: minh bạch chuỗi cung ứng, tuân thủ, đạo đức dữ liệu, hiệu quả năng lượng của hạ tầng cloud, và báo cáo ESG.

Phương hướng cho doanh nghiệp IT tại Việt Nam định hướng chuyên sâu vào thị trường Nhật Bản

Nếu thị trường Nhật đang chuyển sang “đồng sáng tạo”, doanh nghiệp Việt cần chuyển dịch tương ứng từ “năng lực giao hàng” sang “năng lực tạo giá trị và đồng vận hành”.

• Chọn “nỗi đau của khách” thay vì chọn “công nghệ đang hot”: Nhật Bản đang phải xử lý legacy và rủi ro “Digital Cliff”, nên cơ hội lớn nằm ở hiện đại hóa core system, cloud/hybrid migration, data platform & governance, DevSecOps, observability, và an ninh hệ thống. Cảnh báo và định hướng hiện đại hóa legacy được METI nhấn mạnh trong các tài liệu về 2025 Digital Cliff, là cơ sở để doanh nghiệp Việt Nam định vị thông điệp thị trường theo hướng đối tác cùng hiện đại hóa thay vì đơn vị nhận gia công.
• Nâng cao năng lực nghiên cứu và năng lực tư vấn: Tại Japan ICT Day 2026, mô hình hợp tác mới chỉ ra rằng các bên có thể cùng lập phòng nghiên cứu, cùng tìm kiếm và thử nghiệm các ý tưởng đổi mới, đồng thời phối hợp phát triển sản phẩm. Muốn bước vào không gian này, doanh nghiệp Việt cần đầu tư vào những năng lực thường bị xem nhẹ trong Outsourcing: product thinking, business analysis, UX, kiến trúc, và quản trị thay đổi (change management). Đây cũng là nơi yêu cầu “giao tiếp chất lượng cao” (nhất là tiếng Nhật và tư duy tài liệu hóa) trở thành lợi thế cạnh tranh.
• Phát triển năng lực AI theo hướng “an toàn, đo được, và gắn quy trình”: METI đã nói rõ câu chuyện kỹ năng AI không thể chỉ là “học vài khóa”, mà cần tích hợp vào khung kỹ năng số, nội dung đào tạo, và cách con người vận hành DX. Doanh nghiệp Việt nếu muốn bán AI cho khách Nhật nên chuẩn bị: quy trình quản trị dữ liệu, quản trị rủi ro (rò rỉ thông tin, bản quyền), MLOps/LLMOps, và cách đo ROI. Khi trình bày giải pháp, nên nhấn mạnh những giá trị và kết quả mà doanh nghiệp đạt được, thay vì chỉ đề cập đến độ chính xác của mô hình.
• Nhìn nhận lĩnh vực bán dẫn như một hệ sinh thái cơ hội liên quan đến phần mềm và hệ thống, chứ không phải là một ngành quá xa lạ đối với doanh nghiệp công nghệ: Khi Nhật Bản đầu tư vào Rapidus và thúc đẩy mở rộng năng lực sản xuất chip, nhiều nhu cầu công nghệ đi kèm cũng sẽ gia tăng, như phần mềm vận hành nhà máy, kết nối các hệ thống quản lý và điều khiển trong sản xuất, phân tích dữ liệu công nghiệp, mô phỏng nhà máy số, IoT cho thiết bị, kiểm thử chất lượng sản phẩm và bảo mật cho hệ thống công nghệ vận hành và công nghệ thông tin.
• Biến Green IT và trách nhiệm xã hội thành năng lực “có thể chứng minh”: Khách Nhật nhắc ISO 26000 thường sẽ hỏi: doanh nghiệp có chính sách lao động và chuỗi cung ứng ra sao, có cơ chế minh bạch không, có định hướng môi trường không, có gắn trách nhiệm xã hội vào quản trị doanh nghiệp không. ISO khẳng định ISO 26000 cung cấp hướng dẫn và không phải tiêu chuẩn để chứng nhận, nên điểm mấu chốt là thực hành và bằng chứng.

DTS Software Vietnam: Từ IT Outsourcing đến Co-creation Partner trong hệ sinh thái công nghệ Nhật Bản

Sự chuyển dịch của IT Outsourcing Nhật Bản từ mô hình “thuê ngoài chi phí thấp” sang “đối tác đồng sáng tạo” đang định hình lại toàn bộ chuỗi giá trị công nghệ trong khu vực. Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam muốn phát triển bền vững tại thị trường Nhật Bản không chỉ cần năng lực kỹ thuật, mà còn cần tầm nhìn chiến lược, khả năng đồng hành dài hạn và cam kết phát triển có trách nhiệm.

DTS Software Vietnam đang định vị mình theo hướng đó, không chỉ là một nhà cung cấp IT Outsourcing Vietnam – Japan, mà là Co-creation Partner cùng doanh nghiệp Nhật Bản giải quyết những thách thức công nghệ trong kỷ nguyên AI, bán dẫn và chuyển đổi xanh.

Đồng hành cùng xu hướng Green IT Japan

Một trong những ưu tiên lớn của các doanh nghiệp Nhật hiện nay là xây dựng hệ thống công nghệ bền vững, giảm phát thải và tối ưu năng lượng. Xu hướng Green IT Japan đang thúc đẩy các tổ chức tái cấu trúc hạ tầng công nghệ, tối ưu data center, và phát triển phần mềm theo hướng tiết kiệm tài nguyên.

Trong chiến lược phát triển của mình, DTS Software Vietnam đang tích cực tích hợp các nguyên tắc Green IT và ESG vào hoạt động công nghệ, bao gồm:

• Thiết kế và phát triển các giải pháp green software architecture giúp tối ưu tài nguyên hệ thống

• Tư vấn nâng cấp các hệ thống legacy nhằm giảm tiêu thụ năng lượng và tăng hiệu quả vận hành

• Áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế như ISO 26000 và khung ESG IWA 48 trong quản trị doanh nghiệp và phát triển công nghệ

Thông qua cách tiếp cận này, DTSVN không chỉ cung cấp dịch vụ phát triển phần mềm mà còn góp phần xây dựng hệ sinh thái công nghệ bền vững giữa Việt Nam và Nhật Bản.

Năng lực AI và công nghệ lõi trong hợp tác Vietnam – Japan

Song song với Green IT, trí tuệ nhân tạo đang trở thành động lực lớn cho làn sóng hợp tác công nghệ giữa hai quốc gia. Nhu cầu AI outsourcing Vietnam – Japan đang tăng mạnh khi các doanh nghiệp Nhật cần mở rộng năng lực phát triển AI nhưng lại đối mặt với tình trạng thiếu hụt kỹ sư công nghệ.

DTS Software Vietnam tập trung phát triển các năng lực công nghệ chiến lược nhằm đáp ứng xu hướng này:

• Phát triển các giải pháp AI ứng dụng trong tối ưu vận hành và tự động hóa quy trình

• Nâng cao năng lực kỹ sư trong các lĩnh vực AI, dữ liệu và hệ thống quy mô lớn

• Áp dụng quy trình quản lý dự án và tiêu chuẩn chất lượng theo phong cách doanh nghiệp Nhật Bản

Việc kết hợp năng lực kỹ thuật với sự am hiểu văn hóa và quy trình làm việc Nhật Bản giúp DTSVN trở thành một cầu nối hiệu quả trong hệ sinh thái AI outsourcing Vietnam – Japan.

Xây dựng mô hình Co-creation Partner dài hạn

Trong kỷ nguyên mới của IT Outsourcing Nhật Bản, giá trị không còn nằm ở việc cung cấp nguồn lực lập trình, mà nằm ở khả năng cùng khách hàng kiến tạo giải pháp và đổi mới công nghệ.

DTS Software Vietnam đang từng bước chuyển mình từ mô hình vendor truyền thống sang Strategic Co-creation Partner, thông qua:

• Tham gia từ giai đoạn tư vấn kiến trúc và chiến lược công nghệ

• Đồng phát triển giải pháp phù hợp với nhu cầu đặc thù của doanh nghiệp Nhật

• Xây dựng quan hệ hợp tác dài hạn thay vì chỉ thực hiện dự án ngắn hạn

Chiến lược này giúp công ty không chỉ đáp ứng nhu cầu gia công phần mềm mà còn đóng góp trực tiếp vào quá trình đổi mới công nghệ của khách hàng.

Trong bối cảnh Nhật Bản đang nỗ lực vượt qua “Digital Cliff” và thúc đẩy chuyển đổi số quy mô lớn, các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam có cơ hội lớn để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị công nghệ. Với định hướng phát triển bền vững, năng lực công nghệ tiên tiến và tư duy hợp tác dài hạn, DTS Software Vietnam đang từng bước khẳng định vị thế là Co-creation Partner đáng tin cậy trong thị trường IT Outsourcing Nhật Bản.